fa تاثیر شاخص پیچیدگی اقتصادی بر رقابت‌پذیری: مطالعه کشورهای منتخب نوظهور تخصصي Special پژوهشي Research <span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">هدف اصلی پژوهش حاضر، بررسی رابطه بین پیچیدگی اقتصادی و رقابت‌پذیری با استفاده از داده‌های تابلویی در نمونه‌ای شامل 39 کشور نوظهور از سال 2002 تا 2018 است. نتایج آزمون علیت گرنجری دومیترسکو و هورلین (2012) حاکی از وجود علیت دوطرفه بین پیچیدگی اقتصادی و رقابت‌پذیری است؛ به این مفهوم که میزان پیچیدگی اقتصاد بالاتر به کشورها کمک می‌کند تا سطح متوسط رقابت</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">پذیری خود را بهبود بخشند و برعکس. همچنین نتایج تخمین مدل با استفاده از برآوردگر گشتاورهای تعمیم</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">یافته سیستمی (</span></span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.1pt">SYS-GMM</span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">) نشان می‌دهد که پیچیدگی اقتصادی، عاملی تعیین‌کننده در رقابت‌پذیری کشورها است. این نشان می‌دهد که پیچیدگی اقتصادی، فرصت‌های قابل توجهی را برای مشاغل جدید از طریق ایجاد بخش‌های جدید و محصولات جدید ایجاد می</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">کند که از این طریق منجر به رقابت بیشتر و محیط پویاتر می</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">شود. در عین حال، تأثیر متغیرهای رشد تولید ناخالص داخلی، حکمرانی خوب، نرخ ارز واقعی مؤثر، سرمایه انسانی و مخارج تحقیق و توسعه و بهره</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">وری عوامل تولید نیز بر میزان رقابت‌پذیری کشورها مثبت است. لذا ضرورت دارد که کشورهای نوظهور در راستای افزایش رقابت</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">پذیری و توسعه اقتصاد دانش‌محور، سیاست</span></span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:90%"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="letter-spacing:-.1pt">های افزایش پیچیدگی اقتصادی در کنار سایر عوامل مؤثر بر رقابت‌پذیری را مد نظر قرار دهند.</span></span></span></span> <span style="line-height:115%"><span style="line-height:115%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">The main purpose of this study is to investigate the relationship between economic complexity and competitiveness using panel data in a sample of 39 emerging countries from 2002 to 2018. The results of the causality test of Dmitresco and Horlin Granger (2012) show a two-way cause between economic complexity and competitiveness. This indicates that the higher complexity of the economy helps countries to improve their average level of competitiveness, and vice versa. At the same time, the results of the model estimation using the system generalized method of moments (GMM) estimators confirm that economic complexity is a determining factor in the competitiveness of countries. This shows that economic integration with the creation of new sectors and new products creates significant opportunities for new jobs, which in turn leads to greater competition and a more dynamic environment. At the same time, the impact of variables on GDP growth, good governance, real exchange rates, human capital, and R&D costs on the competition of countries is also positive. Therefore, in order to increase competitiveness and develop a knowledge-based economy, emerging countries need to consider policies to increase economic complexity along with other factors affecting competitiveness.</span></span></span> رقابت‌پذیری, پیچیدگی ‌اقتصادی, توسعه اقتصادی, گشتاورهای تعمیم یافته competitiveness, economic complexity, economic development, GMM 7 38 http://qjfep.ir/browse.php?a_code=A-10-516-4&slc_lang=fa&sid=1 Ali akbar Beigy علی اکبر بیگی Ali.baigi@gmail.com 10031947532846006572 10031947532846006572 No gonbad Kavous university دانشگاه گنبدکاووس Masoud Khairandish مسعود خیراندیش ekomkh@gmail.com 10031947532846006573 10031947532846006573 No gonbad Kavous university دانشگاه گنبدکاووس Mohsen Mohammadi khyareh محسن محمدی خیاره m.mohamadi@ut.ac.ir 10031947532846006574 10031947532846006574 Yes gonbad Kavous university دانشگاه گنبدکاووس Ali Sarkhosh علی سرخوش سرا ali.s@yahoo.com 10031947532846006575 10031947532846006575 No gonbad Kavous university دانشگاه گنبدکاووس