:: دوره 1، شماره 4 - ( فصلنامه سیاست‌های مالی و اقتصادی 1392 ) ::
جلد 1 شماره 4 صفحات 110-95 برگشت به فهرست نسخه ها
آسیب‌شناسی نظام مالیاتی
علیرضا نظری*، ایمان فدائی
چکیده:   (16192 مشاهده)
آسیب‌شناسی نظام مالیاتی کشور در چارچوب ارکان سه‌گانه آن نشان‌دهنده نقاط ضعف هر یک از ارکان می‌باشد و این نقاط ضعف از علل ناکارامدی نظام مالیاتی می‌باشند. در ارتباط با رکن قوانین و مقررات مالیاتی می‌توان نقاط ضعفی از جمله پیچید‌گی و عدم جامعیت، وجود معافیت‌های کلی، گسترده و در عین حال ناکارامد، ضعف در ضمانت‌های اجرایی و محدودیت در پایه‌های مالیاتی را احصاء نمود. در خصوص سازمان اجرایی یا دستگاه مالیـات‌ستان به‌عنوان مجری قوانین و مقررات مالیاتی نیز می‌توان به نقاط ضـعفی هـمانند ضعف در زیرساخـت‌های فناوری اطلاعات و به‌تبع آن عدم به‌کارگیری گسترده از فناوری اطلاعات در انجام امور، عدم‌وجود و بهره‌مندی از پایگاه جامع اطلاعات مؤدیان، عدم ارتباط اطلاعاتی و آماری میان تشکیلات اجرایی، ساختار تشکیلات اجرایی گسترده مبتنی بر الگوی پیمانه‌ای و فرایندهای ناکارامد مالیاتی را ذکر نمود. در ارتباط با مؤدیان مالیاتی که در واقع همان مخاطبان دستگاه مالیات‌ستان می‌باشند بررسی‌ها نشان از وضعیت نامطلوب تمکین مالیاتی به‌ویژه تمکین داوطلبانه آحاد مردم کشور نسبت به نظام مالیاتی دارد که ریشه آن علاوه بر نواقص موجود در 2 رکن دیگر تا حدود زیادی در فرهنگ جامعه نهفته است. برایند ناکارامدی ارکان سه‌گانه نظام مالیاتی منجر به بروز مشکلات و چالش‌هایی برای این نظام گردیده که تداوم آنها در سالیان متمادی آنها را به ویژگی‌ها و مشخصات نظام مالیاتی کشور تبدیل نموده است که از جمله آنها می‌توان به نسبت پایین مالیات‌ها به تولید ناخالص داخلی، سهم پایین مالیات‌ها در منابع عمومی دولت، سهم پایین مالیات‌ها در تأمین هزینه‌های جاری دولت، هزینه‌های بالای وصول مالیات، تمکین نامناسب مالیاتی آحاد جامعه، عدم تنوع پایه‌های مالیاتی و ترکیب نامناسب درآمدهای مالیاتی، روش سنتی تشخیص و وصول مالیات، معافیت‌های مالیاتی گسترده و ناکارامد، وجود وقفه‌های مالیاتی و ضعف نظام اطلاعات مالیاتی اشاره نمود.
واژه‌های کلیدی: آسیب‌شناسی، نظام مالیاتی، نسبت مالیات‌ها به تولید ناخالص داخلی، سهم مالیات‌ها در منابع عمومی دولت.
متن کامل [PDF 276 kb]   (14287 دریافت)    
نوع مطالعه: كاربردي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1392/7/14 | پذیرش: 1393/3/26 | انتشار: 1393/3/26


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 1، شماره 4 - ( فصلنامه سیاست‌های مالی و اقتصادی 1392 ) برگشت به فهرست نسخه ها